Evaluatie EYC Amsterdam 1999

Middels dit stuk wil ik graag bijdragen aan de mogelijkheid in Nederland om dergelijke internationale wedstrijden te organiseren. Ik zal per onderwerp vertellen wat ik ervan vind en hoe het georganiseerd is. Ik zal het alleen hebben over de wedstrijd omdat ik voor de rest geen kijk heb op hoe het gegaan is, laat staan dat ik er verstand van heb.

Veel lof voor de aanwezige zekeraars, ze hebben perfect gezekerd. Diegene die de zekeraars heeft gevraagd heeft dus ook goed z'n huiswerk gedaan. Lukte het bij andere wedstrijden niet om fatsoenlijke zekeraars te krijgen, hier dus wel. Alleen had er in een eerder stadium wel een planning / indeling over de verschillende routes gemaakt mogen worden, maar daarover straks meer.

Qua moeilijkheidsgraad goed ingeschat, maar het verschroeven kostte meer tijd dan gepland. Jammer, want dit stond zeker op de finale dag een snelle afwikkeling van de wedstrijd in de weg (zie planning). Dat de Franse routebouwers graag werkten met een gemarkeerde instapgreep is te begrijpen. Onbegrijpelijk is echter dat de Juryvoorzitter dit toeliet terwijl het compleet onreglementair is (zie begingreep).

Er was een doek geplaatst boven in de wand omdat men anders vanuit de isolatie de wand kon zien. Jammer was het dat de route hier zo dicht langs moest gaan dat de klimmers het doek aanraakten. Verder hadden de routebouwers het geluk dat de verzamelde zekeraars ook vrijdag in de hal waren: anders hadden ze nog een paar uur meer tijd nodig gehad om alle inbouwgaten af te dekken en de losse grepen op te ruimen.

Dat er zondagochtend nog aan de routes is gewerkt is natuurlijk onvergeeflijk. Het had zaterdagavond afgemaakt moeten worden, lukte dit niet qua tijd dan waren ze met te weinig man. Simpel zat.

De problemen bij het jureren begonnen al voor de wedstrijd. Ten eerste was er zoals verwacht een tekort aan juryleden. Ten tweede waren de routeschetsen niet gemaakt door het routebouwteam, terwijl dit wel door hen gedaan had moeten worden. Nu hebben bepaalde leden van de jury vaak de grepen genummerd terwijl dit duidelijk geen taak is van een jurylid. Sterker nog, volgens mij hebben veel juryleden niet de kennis in huis om een goede grepenvolgorde aan te geven. Dat twee juryleden tot twee maal toe de routetekening niet wilden aanpassen nadat er grepen verwijderd waren (na heel lang aandringen van mijn kant deden ze dit toch) geeft blijk van deze incompetentie. Maar daar hoeven we het eigenlijk niet over te hebben, want routetekeningen is iets van de routebouwers.

Het waarderen van de klimprestatie (greepnummer noteren) is iets wat de jury leden wel beheersen. De rest hieromheen laat echter te wensen over. Dit blijkt onder andere uit het noteren van de klimtijd (absoluut oninteressant, wordt op geen enkele manier gebruikt in de uitslag), het isolatie beheer (zie aldaar) en het omgaan met de begingreep (zie aldaar).

Het gordijn was goed, het ruime wedstrijdgebied ook, maar omdat er geen gangpad was van isolatie naar bar liep iedereen door het wedstrijdgebied. De eerste opstelling van de jurytafels liet het niet toe dat de gehele route zichtbaar was. Hier hebben de juryleden zelf een oplossing voor gevonden. Zeker op de finaledag had de doorgang van het isolatie- naar het wedstrijdgebied groter gemoeten. Misschien had er zelfs een mannetje van de organisatie moeten staan om de doorgang vrij te houden. Verder was er niet aan gedacht hoe de klimmers zaterdags te vertellen wanneer ze aan de beurt waren. Dit werd opgelost door de startvolgorde op te hangen in de doorgang van het isolatie- naar het wedstrijdgebied, maar zoals vermeld was die niet echt ruim.

Er is maar één reden voor de camera's en dat is het vastleggen van de klimmer om ook achteraf de bereikte hoogte te kunnen bepalen. Het internationale reglement eist twee camera's per route waarbij de routebouwer veel te zeggen heeft over de positie. In Amsterdam was er voor elke route maximaal een camera en deze stond ook nog eens zodanig opgesteld dat niet de gehele route zichtbaar was. De camera's stonden niet op een verhoging wat resulteerde in hoofden in beeld. Erger dan de gemaakte fouten bij de opstelling van de camera's is het feit dat sommige klimmers uit beeld klommen. Dat wil zeggen dat de beelden niet daarvoor gebruikt konden worden waarvoor ze primair bedoeld zijn: waarderen van de klimprestatie. Samen met een andere fout heeft dit bijna geleid tot het aanwijzen van een verkeerde winnaar (zie jeugd B finale). Ik vraag mij af of er van tevoren wel mensen geregeld waren om de camera's te bedienen, en zo ja of deze om konden gaan met de camera's.

Er werd mij verteld dat er een speaker geregeld zou zijn. Groot was mijn verbazing dan ook toen ik zag dat Mira Jongeneelen deze speaker was. Zij wist nog van niks en werd pas 's ochtends hiervoor "gevraagd". Gelukkig wilde zij dit doen, anders was er toch een probleem geweest. Naast het fungeren als speaker heeft zij nog een hoop gestuurd tijdens de wedstrijd. Onder andere zaken die eigenlijk toebehoren aan een persoon die ik wedstrijdleider wil noemen. Dat zij vervolgens tot haar grote verassing de prijsuitreiking "mocht" doen klopt ook niet helemaal.

Dat een Ex-jury lid door iemand van de NKBV wordt bedankt kan ik me voorstellen, en dat het hoofdbestuur van de UIAA wordt voorgesteld ook. Ik miste het bedanken van een ieder die meegewerkt heeft aan de EYC. Gelukkig was onze aloude Mira er ook en trok zij het nog een beetje recht.

Er waren talloze klusjes die niet aan iemand waren toebedeeld. Gelukkig werd hiervoor meestal wel iemand gevonden maar het was handiger geweest als er hiervoor ook wat mensen waren ingedeeld. Bij een evenement als dit moeten er gewoon veel mensen rondlopen die dingen kunnen doen. Het Projectteam liep nu ook allemaal kleine zaken te regelen in plaats van te delegeren.

Ik heb het idee dat wie wanneer klom en waar, laten we dit de wedstrijdplanning noemen, pas in de laatste week was bedacht. Was dit eerder bekend geweest dan had er een roulatie schema gemaakt kunnen worden voor allerlei groepen (jury, zekeraars, cameramensen, isolatiebewakers?). Nu moesten de verschillende groepen op het laatste moment handelen en improviseren, zonder een duidelijk beeld van wat er om hen heen gebeurde. Ik vind het zelf een wonder dat het allemaal nog redelijk goed verlopen is.

Wat duidelijk fout gegaan is, is de planning voor de finale dag. Alles wat er fout kan gaan met een planning ging fout. Mijn inziens omdat de planning die er was zaterdagavond uit de duim gezogen werd. Belangen van een eventuele TV-ploeg wogen hierbij sterker dan het originele tijschema. Door deze slechte opzet konden de volgende factoren bijdragen tot het uitlopen van de wedstrijd.

• Te late start van de wedstrijd mede omdat de routebouwers nog niet klaar waren.
• Slechte opzet superfinale jongste jeugd jongens.
• Omschroeftijd voor de routes van totaal 2 uur.

Heeft naar behoren gewerkt, jammer blijft alleen dat de greepnummers gehele getallen moeten zijn. Het zou beter zijn om ook greepnummers als 35.1 en 35.2 toe te laten. Dit maakt het mogelijk om toch gebruikte grepen tussen te voegen. Zoals het nu is moet de routebouwer de greepnummering afstemmen op de software, terwijl het natuurlijk andersom hoort te zijn. Dit is niet onoverkomelijk maar wel lastig.

De grootste fout is geweest om de functie van juryvoorzitter en wedstrijdleider te combineren. Dit is begrijpelijk omdat de juryvoorzitter verantwoordelijk is voor de gehele wedstrijd maar toch had het projectteam voor een andere opzet moeten kiezen.

Voor mij was het al heel snel duidelijk dat dit teveel hooi op de vork was voor één man. Het leidde onder meer tot een niet vloeiend verloop van de wedstrijd, misschien zelfs op sommige tijden chaotisch, omdat niemand wist wat er ging gebeuren. De juryvoorzitter had nu te weinig tijd om met de andere juryleden te communiceren. De wedstrijdleider had nu te weinig tijd om voor een vlot verloop van de wedstrijd te zorgen.

De bedoeling van een isolatie is dat de klimmers daar binnen blijven. Als je dan aan de ene kant controleert wie er in gaat moeten de mensen er niet aan de andere kant weer uitlopen. Klinkt toch heel logisch maar helaas, het gebeurde toch. Gelukkig zag Mira dit en greep in.

Het begingreepdrama dus. Ik spreek bewust van drama omdat hier fout op fout gestapeld werd. Iemand die dit leest kan het misschien muggenzifterij vinden, maar het toont duidelijk aan dat er van de gemaakte fout niet geleerd werd.

Het begint allemaal met een routebouwer die graag wil dat de klimmers op een bepaalde greep beginnen. Het reglement voorziet hierin op de volgende manier: "De klimmer moet starten uit een "startzone" (een aangegeven gebied op de vloer)". De routebouwer wilde dit echter op een andere manier oplossen: door de begingreep te definiëren. De Juryvoorzitter ging hiermee akkoord ondanks andere adviezen. Er had besloten moeten worden om de startzone zodanig te definiëren dat men slechts op een greep kon beginnen. Bij de briefing aan de teamcoaches en de briefing aan de deelnemers werd niks over een begingreep gezegd. Alle deelnemers startten dan ook meestal op maar soms ook ergens in de buurt van de begingreep. De twee juryleden van het rechter wanddeel vonden het niet zo boeiend dat er niet exact op een bepaalde greep wordt begonnen (en mijn inziens terecht).

Bij een latere categorie vertelt de routebouwer dat er speciaal in deze route op de begingreep begonnen moet worden. Hoe duidelijk de routebouwer dit gezegd heeft is voor mij de vraag, wat wel duidelijk is dat dit niet - zoals gebeurd is - gedaan werd tijdens de kijktijd, maar ervoor. Het had de routejury duidelijk moeten zijn dat de informatie niet geheel juist heeft kunnen overkomen. De volgende vraag had de routejury zich dan ook moeten stellen: willen zij dat de deelnemers starten op de bewuste greep of vinden ze het nog steeds niet boeiend? Willen zij het gebruik van de begingreep af dwingen, dan hadden ze actie moeten ondernemen. Of het nogmaals tegen de deelnemers zeggen, óf de zekeraars zodanig instrueren dat ze het gebruik van de bewuste greep afdwingen. Geen van beide acties werd ondernomen.

Vooraf had de juryvoorzitter de andere juryleden geïnstrueerd over hoe te handelen bij bepaalde incidenten. Geadviseerd werd om een klimmer die iets gedaan had wat niet mocht, en dus niet meer verder mocht klimmen, actief uit de route te halen, d.w.z. de klimpoging te beëindigen. Volgend voorbeeld geeft volgens mij aan hoe delicaat er met het uit de route halen moet worden omgesprongen.

Op een gegeven moment was er dus inderdaad een klimmer die niet op de begingreep begint. Na 3 meter klimmen haalt de jury i.s.m. de zekeraar de klimmer uit de wand. Er wordt wat heen en weer geroepen en de zekeraar denkt dat de klimmer nogmaals mag en stuurt de klimmer de wand weer in. Wederom wordt de klimmer gestopt door de jury. Er volgt een discussie tussen coach, routejury en juryvoorzitter. Uiteindelijk mag de klimmer later nogmaals een poging doen. Nog een poging is natuurlijk de enige juiste oplossing omdat het afdwingen van starten op een bepaalde greep compleet onreglementair is, en ook nog eens niet fatsoenlijk meegedeeld. Jammer is dat noch de juryvoorzitter noch de routejury dit vooraf niet inzag.

Heel vreemd vond ik dan ook dat op de finale dag wordt vastgehouden aan het beginnen op de gemerkte begingreep, dit ondanks protesten van mij en een teamcoach. Dat hierbij de gemaakte beslissing door de juryvoorzitter niet wordt meegedeeld aan de routejury is op z'n minst raar. Fouten worden gemaakt, dat is erg maar niet altijd te voorkomen. Het is alleen de bedoeling dat je ervan leert. Als je dus op zaterdag iets beslist en dat gaat helemaal mis, dan moet je niet op zondag exact hetzelfde doen, dat is gewoon dom.

Bij de jongste jeugd heren moet er een superfinale tussen twee jongens plaatsvinden, in dezelfde route als de categorie na hen. Besloten wordt tot een wedstrijdvorm met een individuele kijktijd per klimmer. Dit is zoals 10 jaar geleden de wedstrijden plaatsvonden. Beter was het geweest om de kijktijd voor de twee jongens samen te nemen met de kijktijd van de categorie na hen, dit had weer een kwartier gescheeld.

Er was geen evaluatie van de complete dag met alle medewerkers, noch een evaluatie met de juryleden. Erg slecht omdat er juist zoveel van deze dagen geleerd had kunnen worden.

Ik ben in het geheel niet negatief over de wedstrijd. Toch kan ik me niet aan de indruk onttrekken dat de algemene planning van het evenement veel strakker had gemoeten, en dat er in de voorbereiding veel meer over de details nagedacht had moeten worden. Probleem hierbij is dat je je er wel iets bij voor moet kunnen stellen. Ik denk dat de kennis om soortgelijke wedstrijden te organiseren wel aanwezig is in Nederland, alleen heeft het projectteam dit niet voldoende gebruikt.

Hopelijk lukt het in de toekomst wel om te leren van de gemaakte fouten. Juist daarom is het ook zo belangrijk dat er een evaluatie had plaatsgevonden. Ik hoop dat mijn opmerkingen hier alsnog aan kunnen bijdragen.

Herman Engbers.